ÜNİVERSİTELERİN ŞİRKETLEŞTİRİLMESİNE, EĞİTİM EMEKÇİLERİNİN GÜVENCESİZLEŞTİRİLMESİNE KARŞI DAYANIŞMAYA ÇAĞRIMIZDIR

27 Aralık Cuma günü saat 16.00’da, İstanbul Tabip Odası’nda yapacağımız basın açıklamasına hepinizi bekliyoruz.

 

Uzun zamandır özgür ve eleştirel düşünceye, akademiye ve üniversitelere yönelik saldırılarla karşı karşıyayız. Vakıf-kamu ayrımı yapmadan yoğunlaşan baskılar, üniversitelerde “eğitim ve öğretimin taşeronlaştırılması süreci”nin sonuçlarından sadece biri.

Yakın dönemde hukuki mücadeleleri birleştirilmiş olan Bilgi, Maltepe, Doğuş, Okan, Bahçeşehir ve Yeditepe tenkisatlarından sonra hukuksuz ve buyurgan işten çıkarmalar devam etti. Doğuş Üniversitesi Psikoloji Bölümü’nün kâr amaçlı bir şirket gibi çalıştırılmasına karşı çıkan Prof. Dr. Serdar Değirmencioğlu işten çıkarıldı. Fatih Üniversitesi’nde ise son bir senede bilimsel yetkinliğin artması için çaba gösteren  Prof. Dr. Manuel Knoll, Yrd. Doç. Dr. Philipp Amour, Yrd. Doç. Dr. Rainer Brömer, Dr. Nil Mutluer ve son olarak da Yrd. Doç. Dr. Hüseyin Kalaycı ve Prof. Dr. H. Neşe Özgen’in işten çıkarılmasında nitelikli akademik eğitimi itibarsızlaştırarak yok etmeye yönelik şiddetin izleri var. Sadece özgür düşünceden değil, bunun gerekleri olan akademiyi ve kaliteli eğitimi savunmaktan yana olan birçok öğretim üyesi, üniversitelerin yönetimleri tarafından birer safra olarak atılıyor, kalanlar da sindirilerek kâr odaklı ve düşük nitelikli eğitimin yolu açılıyor.

Vakıf Üniversiteleri olarak adlandırılan ve çoğu birkaç apartman katıyla gösterişli birer web sayfasından ibaret olan onlarca özel şirket, İş ve İdare Hukuku’nun sağladığı haklar çerçevesinden uzak  keyfi kadro ve özlük politikalarıyla idare ediliyor. Taşeron sistemin en yırtıcı biçimleri üniversite adı altında yürütülüyor, sözleşmesiz veya hukuksuz çalışma baskısı uygulanıyor. Araştırma görevlisi kadroları “lisans üstü burslu öğrenci” ismi altında kaçak veya sigortasız çalıştırılan öğrencilerle telafi ediliyor. Mütevelli Heyetlerinin çıkarı olan şirketler bizzat destekleniyor. Öğretim üyeleri, iktidarda olan her kimse onun adına propaganda yapmaya, siyaset ve inanç zeminli gösterilere zorlanıyor. Diğer taraftan, akademik dereceleri dahi olmayan, ama iktidarlarla siyasi yandaşlık kurmakta yararlanılacak kişiler akademik kadrolara alınıyor ve egemenlerle ilişki kurma adına akademik unvanlar ulufe gibi dağıtılıyor. Öğretim üyeleri sadece “ders verici”ye indirgeniyor. Öğrenciler, öğrenim ücretlerine ilaveten fahiş miktarlara ulaşan servis, yemek vb. ücretlerle acımasızca soyuluyor. Mezunlar, patron fabrikalarında ücretsiz stajyer olarak çalıştırılıyor.

Bu üniversitelerin içerisinde; hem çalıştırılırken hem de işten çıkarılırken hakların nasıl ihlal edildiğine ve ahlaki sorunlar yaşandığına dair bilgilerini derslerinde öğrencilerine aktaran hukukçular, sosyologlar, psikologlar, tarihçiler, siyaset bilimciler, temel bilimciler, felsefeciler bulunuyor. Mesleğinin itibarını korumak, eğitimin kalitesini yükseltmek için çabalayan bunca nitelikli öğretim üyesinin bugün üniversite dışı bırakılmasının nedeni, tamamen çıkar ve kâr odaklı bir üniversite işletmesine dayanan sistemin saldırılarından kaynaklanıyor. En büyük zararıysa üniversite olduğunu sandıkları bu ticari kurumların diplomalı işsizleri olacak öğrenciler görüyor.

Üniversite çarklarının bilgiye dair öğrendiğimiz ve öğrettiğimiz tüm değerlerin aksine işlemeye devam etmesi, hepimizi nitelikli eğitim, bilim ve özgür düşüncenin kaynağı olarak üniversitelerimizi savunma görevinde birleştiriyor.

Bu amaçla 27 Aralık Cuma günü saat 16.00’da, İstanbul Tabip Odası’nda yapacağımız basın açıklamasına hepinizi bekliyoruz.

Üniversite Dayanışma Platformu Eşgüdüm Kurulu

 

Üniversite Dayanışma Platformu Bileşenleri: 

Akademi Susmayacak Platformu

AİBÜ Öğretim Elemanları Derneği

Akdeniz Üniversitesi Öğretim Elemanları Derneği

Barış İçin Akademisyenler

Eğitim Sen Kocaeli Üniversitesi temsilciliği

Eğitim-Sen AİBÜ temsilciliği

Eğitim-Sen Anadolu Üniversitesi Temsilciliği

Eğitim-Sen istanbul 6 Nolu Şube

Eğitim-Sen Ankara 5 Nolu Şube

Eğitim-Sen İzmir 3 Nolu Şube

Eğitim-Sen Mersin Üniversitesi Temsilciliği

Eğitim-Sen Ordu Üniversitesi Temsilciliği

Eğitim-Sen Tunceli Üniversitesi Temsilciligi

Eğitim Sen Yüzüncü Yıl Üniversitesi Temsilciliği

Eskişehir Eğitim Hakları Derneği

İ.Ü. Demokratik Üniversite Girişimi

İstanbul Tabip Odası

İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi

İTÜ Asistan Dayanışması

Kocaeli Üniversitesi Nasıl Bir Üniversite İstiyoruz Platformu (NBU) Mülkiyeliler Birliği

ODTÜ Asistan Dayanışması

ODTÜ Mezunlar Derneği

ODTÜ Öğretim Elemanları Derneği

Onurumuzu Savunuyoruz Hareketi

Öğrencime Dokunma

SES İstanbul/Aksaray Şube

SES İstanbul/Anadolu Şube

Sosyal Araştırmalar Vakfı

Sosyal İş İstanbul Şubesi

Sosyoloji Mezunları Derneği

Suyun Ticarileştirilmesine Hayır Pltf.

Tutuklu Öğrencilerle Dayanışma İnsiyt.

Türkiye’de Araştırma ve Öğretim Özgürlüğü Uluslararası Çalışma Grubu (GIT Türkiye)

Üniversite Öğretim Üyeleri Derneği

Vakıf Dayanışma

TUTUKLU VE HÜKÜMLÜ ÖĞRENCİLERE ÖZGÜRLÜK VE ADALET

Tutuklu Öğrencilerle Dayanışma İnisiyatifi, Eğitim-Sen 6 No’lu Üniversiteler Şubesi ve GIT Türkiye, 19 Aralık 2013 Perşembe günü düzenledikleri basın toplantısında tutuklu ve hükümlü öğrenciler için özgürlük ve adalet talebinde bulundular.

 

Anayasa Mahkemesi, son dönemde, tutuklu kalınan sürelerin uzunluğuyla ilgili olarak yapılan bireysel başvurularda, “tutukluluğun makul süreyi aştığı” yönünde kararlar verdi ve ilke niteliğinde kabul edilmesi gereken tespitlerde bulundu. Mahkemenin bu kararlarında; özellikle tutuklamanın üzerinden belirli bir süre geçtikten sonra “uzatmaya ilişkin kararlarda tutuklama nedenlerinin hâlâ devam ettiğinin gerekçeleriyle birlikte gösterilmesi gerektiği”, “mahkemelerce verilen tutukluluğa itiraz ve itirazın reddine dair kararların gerekçelerinin, tutukluluğun devamının hukuka uygunluğu ve tutulmanın meşruluğunu haklı gösterecek özen ve içerikte olmadığı ve aynı hususların tekrarı niteliğinde olduğu”, “davanın genel durumu yanında tahliyesini talep eden kişinin özel durumunun da dikkate alınması ve tutukluluk gerekçelerinin kişiselleştirilmesi zorunluluğu” üzerinde duruldu. Anayasa Mahkemesi, aksi yöndeki uygulamaların “özgürlüğün esas, tutuklamanın istisna olduğu yönündeki anlayışla bağdaşmayacağını” vurguladı ve tutuklama yerine “adli kontrol” tedbirlerinin dikkate alınması gerektiği hatırlattı.

Anayasa Mahkemesi’nin ortaya koyduğu bu esaslar, aslında bu tür davalarda uzun tutukluluklar bakımından defalarca tekrarladığımız hukuka aykırı uygulamaların bu kez yetkili yargı mercii tarafından tespit edilmesinden, diğer bir ifadeyle malumun ilanından başka bir şey değildir. Bununla birlikte, Anayasa Mahkemesi’nin söz konusu kararının, hâlen 78 sanığın tutuklu bulunduğu ve duruşmaları bizlerin bu basın toplantısını yaptığımız sırada Silivri’de devam eden KCK İstanbul Davası’nda yargılamayı yapan 15. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından dikkate alınıp değerlendirilmesi gereklidir.

İstanbul’da 2011 yılında açılan ve “KCK İstanbul davası” olarak adlandırılan bu dava, KCK üyesi oldukları iddiasıyla aralarında Büşra Ersanlı, Ragıp Zarakolu ve Ayşe Berktay gibi birçok akademisyenin ve yazarın bulunduğu 205 kişi hakkında hâlen devam etmektedir. Bu davanın sanıkları arasında öğrenciler de bulunmaktadır. Sanıkların bir bölümü, “anadilde savunma” talepleri kabul edilmediği için uzunca bir süre savunma dahi yapamamıştır. Aradan geçen iki yılı aşkın sürede bazı sanıkların sorgusu da hâlen yapılamamıştır ve sanıkların 78’i 27 aydır tutukludur.

Dava kapsamında yargılanan öğrenciler; yasalar çerçevesinde kurulmuş, TBMM’de grubu bulunan ve hâlen faaliyet yürüten bir siyasi parti olan BDP’nin Siyaset Akademisi’ne gitmek, ders dinlemek ve ders vermekten dolayı yargılanmaktadır. Öğrenciler aleyhine, BDP Siyaset Akademisi’nde ders vermek veya buradaki derslere dinleyici olarak katılmak, siyasi tutsakların serbest bırakılması, seçim barajının düşürülmesi, ana dilde eğitim, YÖK protestosu, Tekel işçilerine destek için düzenlenen eylem ve basın açıklamalarına katılmak, KCK duruşmasını protesto eylemine katılmak, cezaevindeki arkadaşlarına yazdıkları mektupların müsveddelerini bulundurmak, 1 Eylül Dünya Barış günü mitingine katılmak gibi eylemler, öğrenciler aleyhine gerekçe gösterilerek “Silahlı Terör Örgütüne Üye Olmak” ve “Terör Örgütünün Propagandasını Yapmak” suçlamaları getirilmektedir. İstanbul Bilgi Üniversitesi Siyaset Bilimi Doktora öğrencisi Cihan Deniz Zarakolu ise Parti meclis üyesi olduğu BDP’nin İstanbul İl Başkanlığı’nda ve Beyoğlu İlçe Başkanlığı’nda yapılan toplantılara katılmış olması, Siyaset Akademisi’nde verdiği dersler, aramalar sonucunda ele geçirilen birtakım kitap ve dergilere dayanılarak silahlı terör örgütünün yöneticisi olmakla suçlanmaktadır.

Bu dava dosyası kapsamında İstanbul Üniversitesi öğrencileri Mustafa Polat ve Uğur Taşdemir, Marmara Üniversitesi öğrencisi Büşra Beste Önder, Bilgi Üniversitesi öğrencileri İdil Aydınoğlu ve Derya Göregen 8 ay ila 2 yıl süreyle tutuklu kaldılar. Bilgi Üniversitesi öğrencisi Cihan Deniz Zarakolu ve İstanbul Üniversitesi öğrencisi Mehmet Mesut Tanrıkulu’nun tutukluluk hâliyse devam ediyor. Daha önce lenf kanseriyle mücadele etmiş olan Mehmet Mesut Tanrıkulu cezaevinde ciddi sağlık sorunlarıyla karşı karşıya.

Bugün Türkiye’de uluslararası sözleşmelerde ve yasalarda güvence altına alınan temel insan haklarının, Terörle Mücadele Kanunu kapsamında devam eden yargılamalarda ağır ihlallerin gerçekleştiği bir ortamda yaşıyoruz. TMK’da düzenlenen terör suçunun kapsamı fazlasıyla belirsiz. Terör tanımının muğlaklığı ve 2006 yılında yapılan değişikliklerle “propaganda” teşkil eden faaliyetlerin genişletilmesi sonucunda, her türlü fiilin içine sokulabildiği suçlamalarla karşılaşıyoruz. Bu durum, genel olarak benzeri davalarda yargılanan sanıkların ve özelde öğrencilerin katıldıkları her tür muhalif eylemin terör suçu olarak nitelendirilebilmesine kapı açıyor.

En az 800’ü tutuklu olmak üzere çok sayıda öğrencinin de payına düşeni aldığı bu yargılamalar, özel yetkili ağır ceza mahkemelerinde “olağanüstü yargılama usulleriyle” gerçekleştiriliyor. Bu “olağanüstü”lük, hem adil yargılanma hakkına ilişkin güvencelerin ortadan kaldırılması, hem de yargılama sürecinde savunmanın zayıflatılarak yargılamanın nesnesi değil, öznesi olması gereken sanığın âdeta yok sayılması sonucunu yaratıyor.

Bu tür davalarda, soruşturma ve kovuşturma aşamasında verilen keyfi gizlilik kararları, avukatların ve sanıkların isnat edilen eylem ve delilleri bilmeksizin aylarca beklemelerine neden oluyor. Bunun sonucunda tutukluluk kararlarına itiraz hakkı savunmanın fiilen elinden alınıyor. Uzun gözaltı ve tutukluluk süreleri ne yazık ki artık hiçbirimizi şaşırtmayan uygulamalar. Özellikle Terörle Mücadele mevzuatına göre görülen davalarda, tutuklama ve tutuklamanın devamına ilişkin kararlarda gerekçe gösterilmemesi mutat uygulamalardan.

Cezaevi yerleşkesinde görülen davalara da neredeyse alıştık. 2011’den beri devam eden ve 78 sanığın hâlen tutuklu olduğu bu dava da Silivri yerleşkesinde görülüyor. Bu tür davalarda görüldüğü üzere, aleni olarak görülmesi gereken duruşmalarda, izleyiciler veya sanık yakınları için salona girebilmek bir yana, duruşmanın yapıldığı binaya girmeye çalışmak dahi cezaevi personelinin müdahalesiyle sonuçlanabiliyor. Buna duruşma sırasında sanıkların avukatlarıyla görüşmelerinin engellenmesi, avukatların bulunduğu bölümlerin kamerayla izlenerek konuşmalarının kaydedilmesi, muhakemede sözlülük esasının gözetilmemesi gibi mevzuata tamamen aykırı uygulamalar da ekleniyor. Dengelerin savunma aleyhinde bu kadar bozulması, temel ceza hukuku ilkelerini sarstığı gibi, muhakeme hukuku ilkelerini de açıkça çiğniyor.

Bizler, 15. Ağır Ceza Mahkemesi’nde görülen bu davada, Anayasa Mahkemesi’nin verdiği son karar da dikkate alınarak savunma yönünden devam eden hukuksuzlukların bir an önce sona erdirilmesi, tutuklu bulunan Mesut Tanrıkulu ve Deniz Zarakolu’nun tahliye edilmesi talebimizi tekrar ediyoruz.

Tutuklu ve hükümlü öğrenciler için özgürlük ve adalet istiyoruz.

Tutuklu Öğrencilerle Dayanışma İnisiyatifi

Eğitim-Sen 6 No’lu Üniversiteler Şubesi

GIT Türkiye (Türkiye’de Araştırma ve Öğretim Özgürlüğü Uluslararası Çalışma Grubu)

TÜRKİYE’NİN İNSAN HAKLARI GÜNDEMİ KONFERANSI

Türkiye’nin çeşitli üniversitelerinde insan hakları alanında çalışan genç akademisyenlerden oluşan İnsan Hakları Araştırmaları Ağı’nın ilkini düzenlediği Türkiye’nin İnsan Hakları Gündemi Konferansı, 20-22 Aralık tarihleri arsında İTÜ Taşkışla’da düzenleniyor. Konferans hakkında bilgi için bkz. www.insanhaklarigundemi.net

Turkiyenin Insan Haklari Gundemi Konferansi